Հայաստանի պետական պարտքը շարունակում է աճել, իսկ նրա սպասարկման ծախսերը՝ ներառյալ տոկոսավճարները և մայր գումարները, մեծ բեռ են դառնում պետական բյուջեի համար։ 2024 թվականի առաջին ինն ամիսներին կառավարությունը արդեն 560 մլրդ դրամ (մոտ 1.4 մլրդ ԱՄՆ դոլար) է հատկացրել պարտքի վճարումների համար։
Ընդ որում, միայն տոկոսավճարները կազմում են պետական բյուջեի շուրջ 10%-ը, ինչը նվազեցնում է սոցիալական և տնտեսական այլ ծրագրերի ֆինանսավորման հնարավորությունները։
Ներքին և արտաքին պարտքի աճի առանձնահատկությունները
Կառավարությունը ավելի շատ ուշադրություն է դարձնում ներքին պարտքի աճին, որը հնարավոր է դարձնում դրամային պարտավորությունների սպասարկումն առանց փոխարժեքի տատանումների։ Ներքին պարտքը ձևավորվում է պետական գանձապետական պարտատոմսերի թողարկմամբ, որոնք հիմնականում ձեռք են բերում Հայաստանի քաղաքացիները՝ դարձնելով նրանց կառավարության պարտատերեր։ Արտաքին պարտքի դեպքում ամենամեծ վարկատուներն են Համաշխարհային բանկը, Ասիական զարգացման բանկը և Եվրասիական զարգացման բանկը, որոնք կազմում են արտաքին վարկերի մեծամասնությունը։
Պարտքի վճարումների դժվարությունները 2025 թվականին
Առաջիկա տարիների ընթացքում Հայաստանի պետական պարտքի սպասարկումը դառնում է ավելի ծանր։ Ֆինանսների նախարարության տվյալներով՝ 2025 թվականին կառավարությունը մոտ 2.3 մլրդ դոլարի գումար պետք է վճարի մայր գումարների և տոկոսավճարների համար։ Այդ վճարումների մեծ մասը ներառում է եվրոբոնդերի մարումները, արտաքին և ներքին վարկերի սպասարկումը։ Կանխատեսվում է, որ պետական բյուջեն հնարավոր է չկարողանա բավարարել այդ ծախսերը միայն ներքին եկամուտներով, ուստի նոր պարտք ներգրավելու անհրաժեշտություն կարող է առաջանալ։
Առաջիկա տարիների մարտահրավերները
2029 և 2031 թվականները նույնպես համարվում են ծանր տարիներ պետական պարտքի սպասարկման առումով՝ եվրոբոնդերի մարումների պատճառով։ Կառավարության նպատակն է առավելագույնս պահպանել ներքին պարտքի բաշխումը՝ կանխատեսելիության և կայունության նպատակով, և հնարավորության դեպքում խուսափել ավելորդ արտաքին պարտքից։
Հայաստանի պետական պարտքի բարձրացումը պահանջում է արդյունավետ կառավարում և ռազմավարական մոտեցումներ՝ պարտքի բեռը կայուն և կառավարելի դարձնելու համար։ Տնտեսական կայունության ապահովման համար կարևոր է նաև վերանայել բյուջետային ծախսերի առաջնահերթությունները՝ հնարավորինս նվազեցնելով պարտքային կախվածությունը։
Աղբյուր՝ ՀԵՏՔ
ABNews
Ինչպես է պետական պարտքը սահմանափակում Հայաստանի զարգացման ծրագրերը
Լուրեր | 2024/11/04 06:09
Տարածել
Կարդացեք նաեւ
Լուրեր | 2026/08/25 13:51
Սիսիանի համայնքապետը 86 մլն դրամի պայմանագրեր է կնքել ծնողների ընկերության հետ. Hetq.am
Հրաչ Առաքելյանի և Էլադա Իվանյանի «Առաքել» ընկերությունը պետական և համայնքային գնումներին մասնակցում է 2016 թվականից, բայց հաջողությունների հասավ հատկապես վերջին տարիներին, երբ նրանց որդին՝ Հովսեփ Առաքելյանը, 2023-ի ապրիլին դարձավ Սիսիան համայնքի ավագանու «Քաղաքացիական պայմանագիր» խմբակցության անդամ, իսկ 2024-ի հոկտեմբերին՝ համայնքի ղեկավար։«Առաքել» ՍՊԸ-ն հիմնադրվել է 1995 թվականին, ըստ ՊԵԿ-ի տվյալ...
Լուրեր | 2026/08/25 13:50
2026-ի առաջին կիսամյակում Հայաստանը ստացել է 293 ռեադմիսիոն հայց
ՀՀ Միգրացիայի և քաղաքացիության ծառայությունը ներկայացրել է ռեադմիսիոն վիճակագրությունը 2026 թվականի առաջին կիսամյակում:2026 թվականի առաջին կիսամյակում Հայաստանը ստացել է 293 ռեադմիսիոն հայց՝ 462 անձի վերաբերյալ։Հայցերի հիմնական մասը ներկայացվել է Գերմանիայի և Ֆրանսիայի կողմից՝ համապատասխանաբար 166 և 73 հայց։Քաղաքացիությունը հաստատվել է 402 անձի դեպքում, իսկ չի հաստատվել 23 անձի դեպքում։Քաղաքացիութ...
Լուրեր | 2026/08/25 13:02
ՀՀ երկրորդ նախագահի նկատմամբ հարուցվել է հանրային քրեական հետապնդում
Դատախազը 2026 թվականի օգոստոսի 24-ին հանրային քրեական հետապնդում է հարուցել Հայաստանի Հանրապետության երկրորդ նախագահ Ռ.Ք.-ի նկատմամբ՝ պաշտոնեական լիազորությունները չարաշահելու (3 դրվագ), առանձնապես խոշոր չափերով կաշառք ստանալու (2 դրվագ) և առանձնապես խոշոր չափերով փողերի լվացում կատարելու համար (4 դրվագ)։ Դատախազը հանրային քրեական հետապնդում է հարուցել ևս 9 անձի նկատմամբ, որոնց թվում են՝ ՀՀ երկրոր...
Լուրեր | 2026/08/25 12:56
Ինչ եղանակ է սպասվում Հայաստանում
Օգոստոսի 25-27-ը Երևանում, Արարատյան դաշտում, Արագածոտնի, Կոտայքի և Վայոց ձորի նախալեռներում սպասվում է բարձր կարգի հրդեհավտանգ իրավիճակ։Երևանում օգոստոսի 25-ի ցերեկը, 26-ին սպասվում է առանց տեղումների եղանակ: Օգոստոսի 27-28-ը երեկոյան ժամերին, 29-30-ը՝ գիշերը և կեսօրից հետո, քաղաքի առանձին հատվածներում սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ։ Ամպրոպի ժամանակ և երեկոյան ժամերին սպասվում է քամու ուժգնացո...